Bir veri merkezinin altyapısı değerlendirilirken genellikle port hızı, rack kapasitesi veya donanım özelliklerine bakılır. Fakat gerçek performansı belirleyen ana unsurlardan biri network altyapısıdır.
Yakın lokasyonlarda bulunan iki veri merkezi, farklı BGP politikaları nedeniyle internete tamamen farklı şekilde bağlanabilir. Bu da gecikme, hız, stabilite açısından ciddi farklar yaratır.
Bu yazımızda PenDC AS48678 ile DGN Teknoloji AS43260’ın ağ yapılarının güçlü ve zayıf yönlerini ele alacağız.
ASN Nedir?
ASN, bir ağın internet üzerindeki kimliğidir. Veri merkezlerinin kendi ASN’ine sahip olması, trafiğini başka bir operatörün kurallarına bağlı kalmadan yönetebilmesi anlamına gelir.
Örneğin PenDC (AS48678) ve DGN Teknoloji (AS43260) kendi ASN’lerine sahiptir. Bu sayede her iki veri merkezi de BGP kararlarını kendi uygunluklarına göre alabilir. Hangi trafiğin hangi yoldan gideceği, hangi operatörün öncelikli olacağı bu yapı üzerinden belirlenir.
ASN yoksa trafik başkasının kontrolündedir. Bu da bağlantı yolunu değiştirmeyi ve sorun anlarında esnek davranmayı zorlaştırır.
Gerçek Hız Nedir?
Bir bağlantının hızlı hissedilmesi, yalnızca port hızına değil verinin karşı tarafa ne kadar sürede gidip döndüğüne bağlıdır. Bu süre, sadece ping değeriyle değil trafiğin geçtiği yolun uzunluğu ve yön değiştirme sayısıyla belirlenir. Trafik ne kadar kısa ve doğrudan bir rotadan ilerlerse, bağlantı o kadar hızlı ve tutarlı olur.
🟢 PenDC tarafında trafik, Avrupa ve bölgesel çıkışlarda daha az atlama yapacak şekilde yönlendirilir. Bulgaristan ve Almanya çıkışlarının tercih edilmesi, trafiğin büyük transit ağlar içinde dolanmasını engeller.
🟢 DGN tarafında ise trafik çoğunlukla upstream operatörler üzerinden yönlenir. Bu yapı geniş erişim sağlar ancak bazı durumlarda trafiğin dolaylı yollardan geçmesine neden olabilir.
Stabilite Neden Asıl Performans Göstergesidir?
Yüksek hız, bağlantı kararlı değilse anlamını kaybeder. Stabil bir ağda kullanıcı, aynı işlemi sabah, öğlen ya da yoğun saatlerde yaptığında benzer tepki süreleri alır. Bu durum özellikle sürekli bağlantı gerektiren sistemlerde önemlidir.
- VPN bağlantıları
- Oyun sunucuları
- Canlı yayın altyapıları
- Finans ve anlık işlem sistemleri
Bu tür yapılarda küçük gecikme dalgalanmaları bile doğrudan sorun yaratabilir.
PenDC AS48678 altyapısında stabilite, hız kadar önceliklidir. BGP politikaları ani routing değişimlerini minimumda tutacak şekilde yapılandırılmıştır.
DGN AS43260 ağ yapısında ise rota değişimleri bazı durumlarda daha hissedilir olabilir. Bu durum gecikmeye duyarlı servislerde performans kayıplarına yol açabilir.
Upstream ve Peering Yaklaşımı
Bir ağın internete nasıl bağlandığını anlamak için upstream ve peering birlikte değerlendirilmelidir. Upstream, trafiğin global internete çıkış yaptığı transit operatörleri ifade eder. Peering ise ağların birbirleriyle doğrudan trafik alışverişi yapmasını sağlar.
PenDC AS48678
PenDC, upstream ve peering dengesini birlikte ele alan bir yapı kullanır. Trafik, mümkün olduğu kadar doğrudan bağlantılar üzerinden iletilir. Gerektiğinde ise farklı upstream hatları üzerinden yönlendirilir. Bu yaklaşım, ağın tek bir yola veya operatöre bağımlı kalmasını engeller.
Bulgaristan ve Almanya çıkışları, Avrupa’ya giden trafiğin daha az atlama yapmasını sağlar. Bu da gecikmenin düşmesi ve bağlantının daha tutarlı davranması anlamına gelir.
Çoklu upstream yapısı, ağın tek bir hat üzerine binmesini engeller. Bir bağlantıda sorun olursa trafik diğer hatlara kayar, bağlantı kopmaz.
BGP seviyesinde DDoS koruması ise saldırı trafiğini en başta ayıklamayı hedefler. Böylece saldırı sırasında servisler çalışmaya devam eder.
PENDC Upstream Bağlantıları
- Cogent (AS174)
- Türk Telekom (AS9121)
- RETN (AS9002)
PENDC Peering Noktaları
DGN Teknoloji AS43260
DGN tarafında yapı daha çok upstream ağırlıklıdır. Bu yaklaşım geniş kapsama alanı sunar ancak peering kullanımının sınırlı olduğu senaryolarda trafik dolaylı rotalardan ilerleyebilir.
Upstream tarafındaki bağlantılar sayesinde birçok lokasyona erişim mümkündür ancak upstream bağımlılığı arttıkça yoğunluk ve operatör kaynaklı sorunlarda esneklik azalabilir.
DGN Upstream Bağlantıları
DGN Downstream
- Birçok küçük ve orta ölçekli hosting firması
- Farklı veri merkezleri
- Alt ISP yapıları
Downstream Trafik ve Yük Dengesi
Downstream, bir ASN’e bağlı müşteri ağlarını ifade eder ve ağın trafik karakterini doğrudan belirler. Kurumsal firmalar, servis sağlayıcılar, alt ISP’ler ve farklı müşteri profilleri bu yapının parçasıdır. Downstream yapısı, trafiğin nasıl dağıldığını ve ağın yoğunluk anlarında nasıl davrandığını net şekilde ortaya koyar.
Downstream çeşitliliği, trafiğin tek bir müşteri tipine veya tek bir yöne sıkışmasını engeller. Bu durum ağ üzerindeki yükün daha dengeli dağılmasını sağlar. Dengeli bir trafik yapısı, hem stabiliteyi artırır hem de ani trafik artışlarının daha kolay yönetilmesine yardımcı olur.
DGN Teknoloji
DGN, çok sayıda alt ISP ve farklı veri merkezine bağlı geniş bir downstream yapısına sahiptir. Bu yapı sayesinde birçok trafik, DGN ağı dışına çıkmadan hedefe ulaşabilir.
Ancak geniş downstream yapısı, trafik davranışını daha değişken hale getirebilir. Yoğun saatlerde veya belirli müşteri gruplarının yük oluşturduğu durumlarda trafik dengesini korumak zorlaşabilir.
PenDC
PenDC tarafında downstream yapısı daha kontrollü bir müşteri profiline dayanır. Trafiğin daha dengeli ve öngörülebilir şekilde dağılmasını sağlar.
Kontrollü downstream yapısı sayesinde ani yüklenmeler daha kolay yönetilir. Ağ üzerindeki trafik davranışı daha stabil seyreder ve performans dalgalanmaları düşüktür.
Temel Altyapı Karşılaştırması Tablosu
| Başlık | PenDC AS48678 | DGN Teknoloji AS43260 |
|---|---|---|
| Merkez konum | Bursa merkezli, İstanbul ve yurt dışı pop noktaları | Bursa merkezli, kendi veri merkezi binası |
| Ağ odağı | Daha kontrollü trafik yönetimi, stabilite ve rota kalitesi, geniş downstream ağı | Geniş kapsama, daha büyük downstream |
| Toplam trafik kapasitesi (genel görünüm) | ~200–300 Gbps+ (paylaşılan özet) | ~400 Gbps+ (paylaşılan özet) |
| IPv4 adres büyüklüğü (genel görünüm) | 388 /24 prefix | 83 /24 prefix |
| Upstream yaklaşımı | Avrupa çıkışlarını güçlendirme, düşük gecikme hedefi | Daha upstream merkezli, geniş erişim hedefi |
| Peering yaklaşımı | Seçici peering, rota kalite kontrolü, çok sayıda peering | Az sayıda peering ile upstream bazlı trafik |
| Downstream müşteri yapısı | Güncel 36 downstream | Güncel 12 downstream |
| Routing davranışı | Ani rota değişimlerini azaltmaya odaklı, kontrollü politika | Bazı senaryolarda rota değişimleri daha hissedilebilir |
| Stabilite odağı | Gecikme dalgalanması ve paket kaybını düşük tutma önceliği | Kullanım senaryosuna göre değişken, geniş ağ avantajı |
| Gecikmeye duyarlı servisler | VPN, oyun, canlı yayın, finans gibi işlerde daha tutarlı tepki hedefi | Bazı gecikmeye duyarlı işlerde dalgalanma görülebilir |
PenDC Hangi Durumlarda Tercih Edilmeli?
PenDC, gecikmenin kritik olduğu ve bağlantı davranışının stabil olması gereken durumlar için uygundur.
🟢 Avrupa odaklı projeler
Kullanıcıların önemli bir kısmı Avrupa’daysa, daha kısa rotalar sayesinde daha düşük gecikme elde edilir. Bu da uygulamanın daha hızlı tepki vermesini sağlar.
🟢Oyun sunucuları
Oyunlarda ping dalgalanması doğrudan kullanıcı deneyimini bozar. PenDC’nin daha kontrollü trafik yapısı, ping değerlerinin daha stabil kalmasına yardımcı olur.
🟢VoIP ve gerçek zamanlı uygulamalar
Ses, görüntü ve canlı veri akışında gecikme çok kritiktir. Daha öngörülebilir trafik davranışı, kopma ve kalite düşüşlerini azaltır.
🟢 Düşük ping gerektiren sistemler
Finans uygulamaları, canlı servisler ve anlık tepki gerektiren sistemlerde gecikme farkı doğrudan performans farkı yaratır. Bu tür yapılarda PenDC daha mantıklı bir tercihtir.
*Eğer ping önemliyse, düzenlilik gerekiyorsa ve Avrupa trafiği ağırlıktaysa, PenDC AS48678 seçilebilir.
DGN Hangi Durumlarda Tercih Edilmeli?
DGN, yüksek hacimli trafik ve geniş kullanıcı kitlesi barındıran projeler için uygundur.
🟢Türkiye içi yoğun trafik
Kullanıcıların büyük bölümü Türkiye içindeyse, yerel erişim avantajı sayesinde geniş kitlelere hızlı ulaşım sağlanır.
🟢Video streaming ve büyük dosya dağıtımı
Bu tür projelerde gecikmeden çok bant genişliği önemlidir. DGN’nin kapasite odaklı yapısı, yüksek veri hacmini taşımada avantaj sağlar.
🟢Geniş kullanıcı tabanı olan projeler
Binlerce veya milyonlarca eş zamanlı bağlantının olduğu sistemlerde, trafik bireysel performanstan çok toplam kapasiteye yük bindirir. DGN bu noktada daha rahat ölçeklenir.
🟢Yüksek hacimli bant genişliği ihtiyacı
CDN benzeri yapılar, medya servisleri ve dağıtım sistemleri için geniş trafik taşıma kapasitesi ön plandadır.
*Eğer çok kullanıcı varsa, yüksek veri taşınıyorsa ve Türkiye içi erişim ağırlıktaysa, DGN AS43260 seçilebilir.
